Biomedya - Biyoteknoloji & Yaşam Bilimleri

Yapılan matematiksel modellemeler, uzay ve zamanın birbirinden bağımsız kavramlar olmadığını, aksine birleşerek "blok evren" adı verilen devasa ve durağan bir geometrik yapı oluşturduğunu ortaya koyuyor. Bu bilimsel çerçeveye göre zaman, bizim algıladığımız gibi bir nehir misali akıp gitmiyor; aksine, evrenin başlangıcından sonuna kadar yaşanmış ve yaşanacak olan her an, bu dört boyutlu koordinat sisteminde değişmez birer nokta olarak halihazırda yer alıyor.

Blok evren modelinde zamanın fiziksel olarak ilerlemediği, sadece bir boyut olarak sistemin parçası olduğu vurgulanıyor. Bu durum, günlük hayatta deneyimlediğimiz "şimdi" kavramının aslında biyolojik bir yanılsama olabileceğine işaret ediyor. Evrenin mimarisinde geçmiş hiçbir zaman yok olmuyor, gelecek ise çoktan inşa edilmiş bir yapı olarak orada duruyor. İnsan bilinci, bu devasa geometrik harita üzerinde belirli bir rota boyunca ilerlerken, çevresel verileri sırayla işlediği için zamanı akışkan bir süreç olarak tanımlıyor.

Merkezi sinir sistemimizin verileri işleme biçimi, bizi zamanın geçtiğine ikna etse de fizik kuralları evrenin bütünüyle tamamlanmış bir blok olduğunu kanıtlıyor. Bu perspektiften bakıldığında, 1920 yılındaki bir olay ile 2150 yılında gerçekleşecek bir olay, evrenin koordinat sisteminde aynı kesinlikte ve aynı anda mevcudiyetini koruyor. Bilim dünyasında büyük yankı uyandıran bu yaklaşım, kader, özgür irade ve bilincin doğası üzerine yürütülen tartışmaları da yeni bir boyuta taşıyor. 

Kaynak: https://journals.aps.org/pr/abstract/10.1103/PhysRev.48.73