Bilim
Kreatin Alzheimer Araştırmalarında Yeni Bir Kapı Açabilir mi? İnsan Beyninde Yüzde 11’lik Artış Dikkat Çekti
Çalışmaya Alzheimer’a bağlı demans tanısı bulunan 60-90 yaş arasındaki 20 kişi katıldı. Katılımcılar sekiz hafta boyunca günde 20 gram kreatin monohidrat kullandı. Manyetik rezonans spektroskopisiyle yapılan ölçümlerde toplam beyin kreatini başlangıca kıyasla yaklaşık yüzde 11 yükseldi. NIH Toolbox ile yapılan bilişsel değerlendirmelerde genel biliş ve akışkan biliş puanlarının yanı sıra çalışma belleğini değerlendiren List Sorting, okuma becerisini ölçen Oral Reading ve dikkat/inhibitör kontrolle ilişkili Flanker testlerinde de istatistiksel iyileşmeler görüldü.
Kreatinin Alzheimer açısından ilgi çekmesinin nedeni beynin enerji sistemiyle bağlantılı olması. Kreatin-fosfokreatin sistemi hücrelerin temel enerji molekülü ATP’nin hızla yenilenmesine yardımcı oluyor. Alzheimer hastalığında ise mitokondri fonksiyonu ve beyin enerji metabolizmasındaki bozuklukların hastalığın biyolojisinin bir parçası olabileceği düşünülüyor. Aynı pilot çalışmanın daha sonraki biyolojik analizlerinde araştırmacılar ATP ve ADP dahil hücresel enerji metabolizmasıyla ilişkili belirteçlerde değişiklikler inceledi. Bu bulgular, kreatinin olası etkisinin yalnızca kaslarla sınırlı olmayabileceği hipotezini güçlendiriyor.
Ancak sonuçları “kreatin Alzheimer’ı tedavi ediyor” şeklinde yorumlamak için çok erken. Araştırmada yalnızca 20 kişi vardı, takip süresi sekiz haftaydı ve en önemlisi kreatin almayan bir plasebo kontrol grubu bulunmuyordu. Bu nedenle bilişsel testlerdeki değişikliklerin doğrudan kreatinden kaynaklandığı söylenemez ve çalışma hastalığın ilerlemesinin yavaşladığını da göstermedi. Kullanılan günlük 20 gramlık doz da sıradan beslenme düzeylerinden oldukça yüksek bir araştırma dozuydu. Şimdi ihtiyaç duyulan şey daha büyük, randomize ve plasebo kontrollü klinik çalışmalar. Kreatin şimdilik Alzheimer tedavisi değil; fakat beynin enerji metabolizmasını hedefleyen araştırmalarda dikkat çekici bir aday haline gelmiş durumda.
Kaynak: https://alz-journals.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/trc2.70101?utm_
