Biomedya - Biyoteknoloji & Yaşam Bilimleri

Yapılan kapsamlı araştırmalar; otizm, DEHB, şizofreni ve depresyonun da dahil olduğu sekiz büyük psikiyatrik bozukluğun ortak bir genetik temele dayandığını ortaya koydu. Uzun yıllardır birbirlerinden tamamen bağımsız klinik tablolar olarak değerlendirilen bu durumların, aslında aynı biyolojik mimarinin farklı dışavurumları olduğu anlaşıldı.

Beyin Gelişimini Şekillendiren Ortak Genler

Psychiatric Genomics Consortium tarafından yürütülen çalışmada, sekiz farklı bozuklukla doğrudan bağlantılı 683 ortak genetik varyant tespit edildi. Bu genetik işaretleyiciler, özellikle beynin erken gelişim evrelerini kontrol ederek protein etkileşimlerini düzenliyor. Araştırma, bireylerde veya aynı aile üyelerinde birden fazla psikiyatrik durumun neden sıklıkla bir arada görüldüğüne dair ilk kez bu kadar somut bir biyolojik açıklama sunuyor. Bulgular, zihinsel sağlık sorunlarının keskin çizgilerle ayrılmış hastalıklar silsilesi değil, ortak bir genetik kökten beslenen karmaşık bir yapı olduğunu kanıtlıyor.

Tedavide Yeni Bir Dönem: Genetik Odaklı Yaklaşım

Dünya genelinde yaklaşık bir milyar insanı etkileyen zihinsel sağlık sorunları için bu keşif, kişiselleştirilmiş tıp adına dev bir adım anlamına geliyor. Mevcut geleneksel sınıflandırmaların ötesine geçen bu yaklaşım, tek bir genetik sürücüyü hedef alarak birden fazla bozukluğun aynı anda tedavi edilebilmesinin önünü açıyor. Uzmanlar, paylaşılan bu varyantların haritalandırılmasıyla birlikte, gelecekte çok daha etkili ve geniş spektrumlu tedavi protokollerinin geliştirileceğini öngörüyor. Bu durum, psikiyatride tanı koyma sürecinden ilaç geliştirme aşamalarına kadar her şeyi değiştirebilir.

Kaynak: Psychiatric Genomics Consortium. Shared genetic architectures across psychiatric disorders and brain development. Cell.